--

Dagatal

mars 2010
M Þ M F F L S
« feb    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

Friends


gleymmerei skessan Sveinn Pálsson arikuld photo svanur bjarki zeriaph

Heimsóknir

5 smellir

Flokkar

Helsti forsvarsmaður bankanna segir erlendu lánin ólögleg

Guðjón Rúnarsson, framkvæmdastjóri Samtaka banka og verðbréfafyrirtækja, staðfesti þann 24. apríl 2001 að ekki væri löglegt að tengja lánasamninga í íslenskum krónum við erlendar myntir.

Það gerði hann með því að undirrita umsögn frá Samtökum banka og verðbréfafyrirtækja til Alþingis um lögin um vexti og verðtryggingu. Í umsögninni kemur fram það álit að verði frumvarpið að lögum muni það leiða til að gengistrygging lána verði óheimil.

Guðjón þessi er sonur sýslumannsins í Reykjavík. Hann er þannig að siga pabba sínum á lántakendur er standa ekki í skilum með lán sem hann veit að eru ólögleg. Spilling,nei er það nokkuð?

Guðjón þessi er sonur sýslumannsins í Reykjavík og er þar með að siga pabba sínum á lántakendur er standa ekki í skilum með lán sem hann veit að eru ólögleg. Spilling,nei er það nokkuð?

Er ekki til eitthvað sem heitir einbeittur brotavilji? Er þetta dæmi um það?

Ég hvet alla til að lesa grein Guðmundar Andra Skúlasonar hjá Samtökum lánþega um þetta mál. Þar má finna nánari úttekt á siðleysinu OG lögleysinu.

Íslendingar! Stöndum saman gegn spilltum fjármagnseigendum og bröskurum sem eru með ólöglegum hætti að setja okkur á hausinn.

Gengistrygginguna burt! Verðtrygginguna burt! NEI við Icesave!

Bílalánsmálið – niðurstöður og ályktanir

Þegar úrskurður Héraðsdóms í bílalánsmálinu nú á dögunum er skoðaður er margt sem kemur þægilega á óvart. Málflutningurinn er mjög vel rökstuddur af Ólafi Rúnari Ólafssyni héraðsdómslögmanni fyrir hönd hinna stefndu. Það sama verður ekki sagt um lagarök Sigurmars Kristjáns Albertssonar. Þau halda sum hver ekki vatni. Sem dæmi má nefna þessa fullyrðingu stefnanda:

Þá verði lög 38/2001 ekki lesin þannig að alfarið sé lagt bann við því að binda lán við erlenda gjaldmiðla en lögin fjalli einvörðungu um að miða skuli lán í íslenskum krónum við vísitölu svonefnds neysluverðs. Ekkert sé fjallað um lán í erlendri mynt í lögunum og fullyrðing um að í athugasemdum með frumvarpi 1. 38/2001 sé lagt fortakslaust bann við verðtryggingu miðaða við gengi standist ekki.

Í fyrsta lagi lánaði Lýsing stefnda ekki erlendan gjaldeyri eins og ég kem að síðar í grein þessari. Einnig er rangt hjá Sigurmari að ekki sé lagt fortakslaust bann við gengistryggingu í athugasemdum með frumvarpinu.

Í athugasemd við 14. gr. segir orðrétt: Samkvæmt 13. gr. og 1. mgr. 14. gr. frumvarpsins verður ekki heimilt að binda skuldbind ingar í íslenskum krónum við dagsgengi erlendra gjaldmiðla. Er talið rétt að taka af allan vafa þar að lútandi.

Er hægt að hafa þetta skýrara? Fyrir þá sem segja að athugasemdir með lagafrumvörpum hafi ekki lagagildi, sem strangt til tekið er rétt, skulum við skoða hvernig þetta er orðað í 14. gr. laganna:

Heimilt er að verðtryggja sparifé og lánsfé skv. 13. gr. sé grundvöllur verðtryggingarinnar vísitala neysluverðs…Í lánssamningi er þó heimilt að miða við hlutabréfavísitölu, innlenda eða erlenda, eða safn slíkra vísitalna, sem ekki mæla breytingar á almennu verðlagi.

Þarna er ekki sagt berum orðum að bannað sé að gengistryggja lánsfé. Sé það hinsvegar rétt hjá Sigurmari að þetta megi lesa sem svo að ekki sé lagt blátt bann við gengistryggingu útlána hver er þá tilgangurinn með því að tilgreina í lagagreininni hvaða vísitölur eru heimilar við útreikning verðbóta á lánsfé? Getur einhver svarað því?

Sú staðreynd að tilgreint sé í lögum að aðeins neysluvísitala og hlutabréfavísitölur séu heimilar sem grundvöllur verðtryggingar hlýtur að merkja að vísitölutenging lánsfjár sé almennt óheimil að öðru leyti. Þessi þáttur í málflutningi Sigurmars stenst ekki.

Nokkru síðar í úrskurðinum koma þessi rök stefnanda fram:

Stefnandi vísar einnig til þess að samningar hliðstæðir þessum hafa verið gerðir í þúsundum, ef ekki tugþúsundum, og eftirlitsaðilar s.s. Seðlabanki og Fjármálaeftirlit hafi vitað af þessum samningum og ekki gert athugasemdir, sbr. lög nr. 87/1998 um eftirlit með fjármálastarfsemi og dóm Hæstaréttar í máli nr. 224/1996.

Hér átti ég erfitt með að verjast hlátri. Eftirlitsaðilar sem sögðu að bankakerfi landsins stæði styrkum fótum aðeins viku áður en það hrundi með manni og mús eru ekki merkilegasti pappír í heimi til að veita fjármálagjörningi gæðastimpil. Tala nú ekki um Fjármálaeftirlit sem lætur nota sig sem auglýsingastofu fyrir útrásardólgana sem rændu hér öllum verðmætum þjóðarinnar er þeir gátu læst krumlunum í, spiluðu þeim öllum úr höndunum í alþjóðlegum spilavítum fjármagnsins og sendu síðan þeim sem þeir rændu reikninginn fyrir spilaskuldunum sem eftir stóðu.

Það er því engin furða að ekki er fallist á þessi rök stefnanda í málinu. Þá að úrskurðinum sjálfum. Áslaug Björgvinsdóttir, settur héraðsdómari kemst að þeirri niðurstöðu að umrætt lán Lýsingar vegna bílakaupa stefndu hafi ekki verið veitt í erlendum gjaldmiðli. Hún telur eftirtalin atriði ráða úrslitum í því sambandi:

  1. Samningur Lýsingar og hinna stefndu er í íslenskum krónum.
  2. Kaupverð bifreiðarinnar er í íslenskum krónum.
  3. Samkvæmt samningnum þykir einsýnt að greitt hafi verið fyrir bifreiðina í íslenskum krónum.
  4. Mánaðarlegar leigugreiðslur eru innheimtar í íslenskum krónum.

Með hliðsjón af framansögðu telur héraðsdómari ljóst að umræddur lánasamningur Lýsingar og hinna stefndu er skuldbinding í íslenskum krónum í skilningi 13. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu.

Það er athyglivert að héraðsdómari fellst ekki á þau rök Sigurmars að lán umrætt bílalán sé ótvírætt erlent lán vegna þess að  Lýsing fjármagnaði lánið með erlendu lánsfé. Um þetta atriði segir orðrétt í úrskurðinum:

Við mat á því hvort um lán í erlendri mynt hafi verið að ræða verður einungis horft til samnings aðila enda getur niðurstaðan ekki ráðist af því hvort stefnandi hafi fjármagnað lánafyrirgreiðslu sína á innlendum eða erlendum lánsfjármarkaði.

Þetta er alveg þvert á niðurstöðu setts héraðsdómara í máli SP-fjármögnunar gegn bílalánþega frá því í desember þegar fallist var á að umrætt lán væri erlent lán í skilningi laganna. Í það skiptið þótti að mati héraðsdómara gefa til kynna að bílalánið væri erlent ef lánastofnunin fjármagnaði lánið með því að taka erlendan gjaldeyri að láni.

Héraðsdómari leiðir síðan þá niðurstöðu sína fram að tenging lánsins við gengi ákveðinna erlendra gjaldmiðla telst vera verðtrygging í skilningi laga nr. 38/2001 og óheimil sem slík, þar sem hvorki er um að ræða tengingu við neysluvísitölu né nokkra tegund hlutabréfavísitalna.

Þar með hefur Héraðsdómur Reykjavíkur fallist á þau lagarök gegn gengistryggðum lánum sem margir hafa verið að halda fram undanfarin misseri. Gunnar Tómasson, Björn Þorri Viktorsson, Marinó G. Njálsson og Gunnlaugur Kristinsson, svo nokkrir séu nefndir.

Í færslu hér á undan rakti ég þau sjónarmið sem Gunnlaugur Kristinsson kom með skömmu fyrir áramót að hin svokölluðu erlendu lán til bifreiða- og húsnæðiskaupa stríða gegn lögum um gjaldmiðil Íslands og lögum um gjaldeyrismál. Það truflaði mig svolítið að héraðsdómari minntist ekkert á þessi lagarök, en á það ber að horfa að lögmaður stefndu tefldi þeim ekki heldur fram í vörninni.

Þetta er samt mikill sigur og vonandi að Hæstiréttur fallist á þessi skynsamlegu rök.

Myntkörfulán - þrefalt lögbrot

Það eru sennilega engar fréttir að lánastofnanir brjóti lög, skráð sem óskráð. Ég vil samt benda á að með því að veita hin svonefndu erlendu lán til heimila og fyrirtækja er verið að brjóta a.m.k. þrenn lög.

Í fyrsta lagi lög um nr. 22/1968 um gjaldmiðil Íslands. Í 1. gr. laganna kemur fram að krónan sé gjaldmiðill Íslands.

Í öðru lagi lög nr. 87/1992 um gjaldeyrismál. Orðrétt segir í athugasemd við  við 1. gr. lagafrumvarpsins:

Rétt er að vekja athygli á því að það fer eftir búsetu útgefanda hvort verðbréf eru flokkuð sem innlend eða erlend en ekki myntinni sem verðbréfið er gefið út í……

Svipað gildir um erlend lán. Í samræmi við notkun hugtaka í þessu frumvarpi er um að ræða erlent lán þegar innlendur aðili fær lán hjá erlendum aðila. Mynt lánsins ræður hér engu um.

Í þeim tilvikum, þegar innlendur aðili tekur lán hjá erlendum aðila og endurlánar lánsféð öðrum innlendum aðila, telst fyrra lánið erlent lán en hið síðara innlent.

Lesa má um frumvarpið á vef Alþingis. Gunnlaugur Kristinsson löggiltur endurskoðandi gerir þessum lagarökum nánari skil í þessari grein.

Loks brjóta myntkörfulánin gegn lögum um vexti og verðtryggingu, þar sem skýrt kemur fram að óheimilt er að binda skuldbindingar í íslenskum krónum við gengi erlendra gjaldmiðla. Héraðsdómur hefur staðfest þá túlkun sem frægt er orðið.

Steraæði?

Evander Holyfield er líklega sá hnefaleikakappi sem hefur átt lengsta og farsælasta ferilinn í sögu hnefaleikanna. Maðurinn er að nálgast fimmtugt og er enn að. Nú hefur fallið skuggi á þennan feril, því kappinn hefur verið færður á lögreglustöð eftir að hafa lagt hendur á konuna sína.

Evander Holyfield (Mynd tekin af Wikipedia)

Evander Holyfield (Mynd tekin af Wikipedia)

Það er ýmislegt sem getur ýtt mönnum út á þá hálu braut að beita konur sínar ofbeldi. Hvað Evander Holyfield varðar dettur mér í hug fyrirbæri sem er kallað á ensku roid rage. Fyrra orðið er stytting á steroid og hið síðara merkir bræði eða æði. Ég vil kalla fyrirbærið steraæði, en óska eftir betri tillögum. Holyfield hefur nefnilega verið sakaður um steranotkun.

Neysla á sterum er algengari í íþróttaheiminum en menn kæra sig um að tala um. Flestir sterar auka magn karlhormónsins testosterons í líkamanum, en það veldur árásargirni. Þetta hormón er nauðsynlegt í ákveðnu magni því án þess færum við karlarnir ekki fram úr á morgnana. Reyndar ekki heldur konur því þær eru með þetta hormón líka, en í minna mæli.

Fari magn testosterons í líkamanum fram yfir það sem eðlilegt er talið, getur það valdið ofsaköstum kvíða og ýmsum öðrum óskemmtilegum skapsveiflum. Þjáist Evander Holyfield af steraæði? Eða er hann bara orðinn óþreyjufullur að komast aftur í hringinn?

Gefið boltann oftar á okkur!

Þegar strákarnir okkar í handboltalandsliðinu komu heim með bronsið sem þeir unnu á Evrópumótinu var tekið vel á móti þeim í Laugardalshöllinni. Fyrrum félagi þeirra íþróttafréttamaðurinn Einar Örn náði tali af nokkrum landsliðsmannanna, þar á meðal Ingimundi Ingimundarsyni og Vigni Svavarssyni.

Einar Örn benti á að sú vinna sem varnarmennirnir inna af hendi væri mjög oft vanmetin, sem er alveg rétt hjá honum. Áhorfendur hrífast þegar þrumufleygar Arnórs Arons og Ólafs syngja í netinu, Róbert snýr sér í hálfhring af línunni áður en hann lætur vaða, eða Guðjón Valur stekkur inn úr horninu. Varnarvinnan skapar hinsvegar oft sóknartækifæri.

Aðspurðir hvort þeir vildu segja eitthvað að lokum sögðu Ingimundur og Vignir báðir að félagar þeirra í liðinu ættu að gefa boltann oftar á þá í hraðaupphlaupum! Þeir ættu til að sniðganga vinnuhestana í vörninni þegar liðið fengi tækifæri til að sækja hratt fram eftir að hafa unnið boltann.

Vafalítið hafa þeir meint þetta sem góðlátlegt grín, en mig grunar að einhver alvara sé þarna að baki. Ég þekki það frá því ég æfði knattspyrnu á mínum yngri árum að sóknarmennirnir voru ekkert allt of viljugir að gefa á okkur varnarmennina. Sumir gáfu helst ekki á neinn samherja en reyndu að sóla andstæðingana sundur og saman þangað til þeir annað hvort flæktu saman fótunum eða boltinn var hirtur af þeim.

Það hefur líka mikil áhrif á það hve virkur leikmaðurinn er í leiknum hvað hann er ákafur að bjóða sig fram og koma sér í fríar stöður. Til þess þarf sjálfstraust og útsjónarsemi, en það getur virkað neikvætt fyrir sjálfstraustið þegar leikmaður skynjar að samherjar hans treysta honum ekki fyrir boltanum. Þá er hætta á að hann/hún dragi sig í hlé og detti enn frekar út úr leiknum.

Það er betra fyrir handboltalið að hafa marga góða leikmenn heldur en fáar stórstjörnur. Þá verða leikmennirnir að treysta hver öðrum. Hinir leikmennirnir í handboltalandsliðinu ættu því að vera óhræddir að taka Ingimund og Vigni á orðinu og gefa boltann meira á þá í sókninni. Það getur ekki gert annað en að efla breiddina.

Auðvitað eru leikmennirnir í samkeppni innan liðsins og það er bara gott. Það gerir það að verkum að þeir leggja meira á sig. Hinsvegar má samkeppnin ekki verða til þess að leikmenn ætli sér að vinna leikina upp á eigin spýtur. Hér gildir að finna réttu blönduna af einstaklingsframtaki og samstöðu innan liðsins. Það hefur Guðmundi Þ. Guðmundssyni landsliðsþjálfara tekist mjög vel. Árangurinn sýnir það ótvírætt.

Hefði sigur gegn Króatíu eða Austurríki skilað okkur silfri?

Sigur gegn Austurríkismönnum í undanriðlinum að öðrum úrslitum óbreyttum hefði skilað Íslandi níu stigum að lokinni keppni í milliriðli, jafnmörgum og Króatar fengu en þeir lentu í efsta sætinu. Við hefðum þá hreppt efsta sæti okkar milliriðils á kostnað Króata vegna hagstæðari heildarmarkatölu.

Sömuleiðis hefði sigur á Króötum skilað báðum þjóðum níu stigum og Íslandi efsta sætinu í milliriðlinum, að öðrum úrslitum óbreyttum. Verði tvær þjóðir jafnar í efsta sæti gilda úrslit í innbyrðis viðureignum.

Efsta sætið í milliriðli hefði síðan gert það að verkum að Ísland hefði mætt Pólverjum í undanúrslitum. Miðað við frammistöðu strákanna í dag hefðum við unnið þann leik og keppt við Frakka um gullverðlaun, ef önnur úrslit hefðu orðið eins og þau urðu.

Það er óhætt að segja að hvert stig skipti máli í svona keppni.

Frakkaleikurinn - hvað fór úrskeiðis?

Eftir nokkuð jafnan fyrri hálfleik Íslendinga og Frakka sem fóru með aðeins tveggja marka forskot í leikhléið, leit ekki út fyrir annað en barátta liðanna yrði jöfn í seinni hálfleik. Annað kom á daginn. Þeir frönsku náðu sjö marka forskoti á innan við tíu mínútum.

Nú er ég alveg viss um að Guðmundur og hans menn hafi legið yfir myndbandsupptökum af franska liðinu. Ekki hefði átt að koma á óvart að Frakkar hafa á að skipa einu sterkasta handboltalandsliði heims. Reynsluleysi getur heldur ekki verið skýringin, því flestir leikmenn okkar hafa margra ára feril að baki með landsliðinu.

Þvert á móti voru það yngstu og óreyndustu leikmennirnir sem virkilega stigu fram og réðust gegn franska múrnum. Þar er ég að tala um hinn 19 ára stórefnilega Aron Pálmarsson og Arnór Atlason, sem hefur verið okkar sterkasti liðsmaður á þessu móti. Því miður sýndu eldri jaxlarnir ekki sömu dirfskuna.

Síðasta korterið var eins og okkar menn hefðu gefist upp. Slæmt að sjá baráttuna vanta, sem hefur löngum verið einkenni íslenska handknattleiksliðsins. Jafn sterkt lið og Frakkland lætur sjö marka forystu ekki auðveldlega af hendi og enn síður ef andstæðingar þeirra hafa ekki trú á sinni eigin getu til að vinna hana niður.

Því fór sem fór. Ekki er hægt að áfellast landsliðið okkar fyrir að vinna ekki eina allra sterkustu þjóð heimsins í handboltanum, aðeins fyrir að sýna ekki baráttuvilja og hungur allan leikinn. Það voru mestu vonbrigðin.

Vissulega er það frábær árangur að keppa um brons á jafn sterku móti og Evrópukeppnin er að venju. Ég er viss um að strákarnir koma einbeittir í þann leik þrátt fyrir að hafa verið hýrudregnir í undanúrslitaleiknum.

Gott væri ef Guðmundur leyfði Loga Geirssyni og Ólafi Guðmundssyni að spreyta sig í þeim leik. Þeir sem fylgst hafa með Loga vita að hann getur miklu meira en hann sýndi þær örfáu mínútur sem hann spilaði gegn Serbum áður en hann var settur á bekkinn.

Reynslan kemur aðeins með því að spila og leikir þar sem keppt er um brons á Evrópukeppni eru gott tækifæri til að gera efnilega leikmenn að einhverju meira en aðeins efnilegum.

Verður Frakkagrýlan næst lögð að velli?

Margir kannast við hversu erfitt það er að glíma við andstæðing sem þeir hafa mætt áður og hafa beðið lægri hlut fyrir. Þá verður sá andstæðingur oft að grýlu sem gerir það að verkum að þá er sá sem glímir við hann bæði að berjast við andstæðinginn og óttann við hann.

Þegar Kristján Arason, Sigurður Sveinsson og Bjarki Sigurðsson voru burðarásarnir í landsliðinu í handknattleik þurftu þeir hvað eftir annað að takast á við Rússagrýluna og hina alræmdu Svíagrýlu. Á þeim árum og alveg þar til fyrir nokkrum árum voru báðar þjóðirnar stórveldi, skiptust á að vinna flest stórmót og fóru iðulega illa með okkar menn.

Þá kom Ólafur Stefánsson til sögunnar og festi sig í sessi á fáum árum sem besti handknattleiksmaður Íslands fyrr og síðar. Íslendingar voru komnir með mjög sterkt lið árið 2006 og tókst að leggja Rússa að velli í Evrópukeppninni er við lentum með þeim í riðli. Svíagrýlan var loks lögð af velli er Ísland hafði betur í leikjum við þá um sæti í Evrópukeppninni það sama ár. Svíar hafa reyndar verið frekar slakir undanfarið. Þeir töpuðu öllum leikjunum í riðlakeppninni í Evrópumótinu sem nú stendur yfir.

Það verður spennandi að sjá hvort Frakkagrýlan reynist okkur erfið eina ferðina enn. Franska liðið spilar gríðarlega sterka vörn, enda aðeins fengið á sig 147 mörk. Ísland hefur fengið á sig 178 mörk, en hefur skorað 27 mörkum meira en Frakkar í þessum sex leikjum sem búnir eru. Íslenska liðið er með flest skoruð mörk á þessu móti og eru líklega með besta sóknarliðið. Frakkarnir eru með sterkustu vörnina, þeir hafa fengið á sig fæst mörk af öllum liðunum.

Hvernig sem fer hafa strákarnir staðið sig frábærlega. Leikurinn gegn Frökkum verður erfiður og hafi Guðmundur landsliðsþjálfari og aðstoðarmenn hans sofið lítið vegna myndbandsfunda og annars undirbúnings fá þeir enn minni svefn fyrir leikinn á laugardaginn. Nauðsynlegt verður að kortleggja Frakkana út og inn eigi íslenska liðið að geta fundið svör við kerfisbundnum öguðum varnarleik þeirra og hættulegum hraðaupphlaupum.

Þingmaður þekkir sinn vitjunartíma

Það er virðingarvert að Ásbjörn Óttarsson skuli átta sig á því að þau afglöp hans að greiða sér arð úr fyrirtæki sínu í bullandi taprekstri gera það að verkum að hann nýtur ekki trausts til að sitja í þingmannanefndinni sem á að rannsaka aðdraganda og orsakir bankahrunsins.

Það er síðan önnur saga að einkennilegt er að skipa nefnd til að fjalla um niðurstöður annarrar nefndar, rannsóknarnefndar Tryggva Gunnarssonar og félaga. Vonandi verður ekki þriðja nefndin skipuð til að fjalla um starf nefndarinnar sem fjallar um starf fyrstu nefndarinnar.

Þegar maður hefur á tilfinningunni að það sé nánast inntökuskilyrði í þingmannaflokk Sjálfstæðisflokksins að vera flækt/ur í einhverja fjármálaspillingu er ánægjulegt að sjá að allavega einn þingmaður í þessum flokki er ekki algerlega siðblindur. Ég hefði reyndar viljað sjá Ásbjörn segja af sér, en við megum ekki gleyma að við búum á Íslandi!

Seðlabankastjóri beitir landsmenn fjárkúgun

Már Guðmundsson seðlabankastjóri hefur lýst yfir að ástæðan fyrir því að stýrivextir voru aðeins lækkaðir um hálft prósent hafi verið ákvörðun Ólafs Ragnars Grímssonar forseta að synja Icesave lögunum staðfestingar.

Þá vitum við það. Yfirvöld ætla að nota okurvaxtastefnuna sem svipu á landsmenn til að neyða þá til að gangast undir Icesave nauðungina. Hafi stjórnvöld ekki verið búin að lýsa yfir stríði við almenning í landinu eru þau örugglega búin að því með þessu framtaki seðlabankastjórans.

Már er greinilega genginn í fjárkúgunarklúbbinn með Gordon Brown og Walter Bos, hollenska fjármálaráðherranum. Það á að berja þjóðina til hlýðni við auðvaldið með okurvaxtasvipunni. Ætlum við að taka því þegjandi?